Jak założyć własną sekcję sportową od zera

Sekcja w istniejącym klubie czy własny klub: od czego zacząć?

Większość osób, które pytają, jak założyć sekcję, w rzeczywistości pyta o dwie różne rzeczy naraz. Pierwsza to zebranie grupy, znalezienie sali i poprowadzenie treningu. Druga to stworzenie podmiotu, który podpisze umowę najmu, wystawi potwierdzenie składki i stanie się stroną w razie wypadku. Te dwie rzeczy nie muszą się zdarzyć w tym samym miesiącu i zwykle nie powinny.

Sekcja w istniejącym klubie jest szybsza, bo korzysta z gotowej infrastruktury formalnej: osobowości prawnej, numeru NIP, rachunku bankowego, księgowości, polisy odpowiedzialności cywilnej i wdrożonych standardów ochrony małoletnich. Prowadzący odpowiada wtedy za to, co rzeczywiście jest jego robotą: nabór, program, frekwencję i jakość zajęć. Zarząd klubu odpowiada za resztę i bierze za to część składek.

Własny klub ma sens wtedy, gdy pojawia się przynajmniej jeden z trzech powodów. Chcesz startować w konkursach dotacyjnych pod własną nazwą i mieć własny budżet. Chcesz zgłaszać zawodników do współzawodnictwa jako odrębny podmiot. Albo warunki rozliczeń z klubem macierzystym przestały być do przyjęcia i dalsza rozmowa nie ma sensu. Jeżeli żaden z tych powodów nie występuje, rejestracja własnej osoby prawnej dokłada obowiązki sprawozdawcze, a nie przychody.

Jakie formy prawne wchodzą w grę i czym się różnią?

Ustawa o sporcie mówi krótko: klub sportowy działa jako osoba prawna. To jedno zdanie odsiewa połowę pomysłów, które krążą po forach. Nie ma czegoś takiego jak klub sportowy bez osobowości prawnej, nie ma klubu prowadzonego na działalności gospodarczej osoby fizycznej w rozumieniu tej ustawy i nie ma klubu będącego nieformalną grupą znajomych.

Realnie do wyboru są cztery drogi.

Trzy pierwsze formy mogą być klubem sportowym. Czwarta nie, i to jest najczęstsze nieporozumienie w tej całej układance.

Dlaczego stowarzyszenie zwykłe nie będzie klubem sportowym?

Stowarzyszenie zwykłe kusi, bo wystarczą trzy osoby, zamiast statutu pisze się regulamin, a wpis do ewidencji jest darmowy. Problem polega na tym, że stowarzyszenie zwykłe nie ma osobowości prawnej. Prawo nazywa je ułomną osobą prawną: może zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywane, ale osobą prawną nie jest. Skoro klub sportowy ma działać jako osoba prawna, stowarzyszenie zwykłe nie zostanie wpisane do ewidencji klubów sportowych.

Do tego dochodzą trzy ograniczenia, które w sporcie bolą szczególnie. Stowarzyszenie zwykłe nie może prowadzić działalności gospodarczej. Nie może też prowadzić odpłatnej działalności pożytku publicznego, czyli tej, w której pobiera się opłatę pokrywającą koszt zajęć. Nie może tworzyć terenowych jednostek organizacyjnych ani zrzeszać osób prawnych.

Co zostaje? Składki członkowskie, darowizny, spadki, zapisy, dochody z majątku, zbiórki publiczne i dotacje. Dla grupy dorosłych, która chce wspólnie trenować i zrzucać się na salę, to wystarczy. Dla sekcji, która ma zgłaszać zawodników, brać dotacje jako klub i pobierać opłaty za zajęcia dla dzieci, to za mało.

Jak wygląda wpis do ewidencji klubów sportowych?

To najczęściej wybierana droga dla nowej sekcji i najprostsza z tych, które dają osobowość prawną. Ewidencję klubów sportowych działających w formie stowarzyszenia, których statuty nie przewidują prowadzenia działalności gospodarczej, prowadzi starosta właściwy ze względu na siedzibę klubu. W miastach na prawach powiatu robi to prezydent miasta. W Białymstoku ewidencję prowadzi Departament Organizacyjny i Nadzoru Urzędu Miejskiego, ul. Słonimska 1, pokój 1011, telefon 85 869 6010.

Komplet dokumentów jest przewidywalny i w całej Polsce bardzo podobny, bo wynika z rozporządzenia Ministra Sportu i Turystyki z 18 października 2011 roku w sprawie ewidencji klubów sportowych.

• Wniosek o wpis do ewidencji, podpisany przez komitet założycielski lub zarząd
• Statut w dwóch egzemplarzach
• Lista założycieli: imiona i nazwiska, daty i miejsca urodzenia, adresy zamieszkania, własnoręczne podpisy, minimum siedem osób pełnoletnich
• Protokół z zebrania założycielskiego wraz z podjętymi uchwałami
• Informacja o adresie siedziby klubu
• Dowód uiszczenia opłaty skarbowej 10 złotych za decyzję o wpisie

Sprawę załatwia się w trybie Kodeksu postępowania administracyjnego, czyli co do zasady w ciągu miesiąca, a w sprawach szczególnie skomplikowanych do dwóch miesięcy. Osobowość prawną klub uzyskuje z chwilą wpisu, nie z chwilą zebrania założycielskiego. To rozróżnienie ma znaczenie praktyczne: umowa najmu sali podpisana przed wpisem nie wiąże klubu, bo klubu jeszcze nie ma.

Za wypis z ewidencji urzędy pobierają zwykle 17 złotych opłaty skarbowej. Taki wypis będzie potrzebny przy zakładaniu rachunku bankowego, przy umowie najmu i przy pierwszym wniosku o dotację, więc warto wziąć kilka egzemplarzy od razu.

Kiedy lepszym wyborem jest uczniowski klub sportowy?

Uczniowski klub sportowy to w świetle ustawy o sporcie szczególny rodzaj klubu sportowego. Działa na zasadach przewidzianych w prawie o stowarzyszeniach, z wyjątkiem trybu rejestracji: zamiast sądu jest ewidencja prowadzona przez starostę, a osobowość prawną UKS uzyskuje z chwilą wpisu. Członkami mogą być w szczególności uczniowie, ich rodzice i nauczyciele.

Dwie rzeczy czynią tę formę atrakcyjną. Po pierwsze, wpis do ewidencji UKS jest zwolniony z opłaty skarbowej, więc rejestracja nie kosztuje nic. Po drugie, UKS jest naturalnym partnerem dla szkoły: łatwiej uzyskać dostęp do sali gimnastycznej po lekcjach i łatwiej wpisać się w programy samorządowe adresowane do dzieci i młodzieży.

Ograniczenie jest takie samo jak przy zwykłym klubie w ewidencji: UKS nie prowadzi działalności gospodarczej. Jeżeli planujesz sprzedaż obozów, sprzętu albo szkoleń komercyjnych z marżą, UKS nie jest właściwą formą i trzeba iść do KRS.

Kiedy trzeba iść do KRS?

Krajowy Rejestr Sądowy jest konieczny w dwóch sytuacjach. Pierwsza: statut przewiduje prowadzenie działalności gospodarczej. Druga: klub chce w przyszłości ubiegać się o status organizacji pożytku publicznego, bo ten status jest wpisywany właśnie do KRS.

Sama rejestracja stowarzyszenia w rejestrze stowarzyszeń jest wolna od opłat sądowych. Płaci się dopiero za wpis do rejestru przedsiębiorców, czyli za uruchomienie działalności gospodarczej, i jest to 500 złotych przy rejestracji oraz 250 złotych przy zmianach. Od 29 listopada 2025 roku zniknął obowiązek publikacji ogłoszenia o wpisie w Monitorze Sądowym i Gospodarczym, a wraz z nim opłata 100 złotych, która wcześniej doliczała się do każdego wniosku przedsiębiorcy.

Wniosek dotyczący rejestru przedsiębiorców składa się elektronicznie przez Portal Rejestrów Sądowych. Czas oczekiwania bywa bardzo różny i zależy od sądu rejestrowego oraz kompletności dokumentów.

Co musi znaleźć się w statucie?

Statut to nie formalność do odfajkowania, tylko dokument, z którego urzędnik odczyta, czy klub w ogóle może robić to, co deklaruje. Minimum wynika z prawa o stowarzyszeniach.

• Nazwa, odróżniająca klub od innych organizacji
• Teren działania i siedziba
• Cele i sposoby ich realizacji
• Sposób nabywania i utraty członkostwa, prawa i obowiązki członków
• Władze klubu: tryb wyboru, uzupełniania składu, kompetencje
• Sposób reprezentowania klubu i zaciągania zobowiązań majątkowych
• Warunki ważności uchwał
• Sposób uzyskiwania środków finansowych i ustanawiania składek
• Zasady zmiany statutu i rozwiązania klubu

Trzy zapisy, których brak najczęściej wraca jako problem. Pierwszy: sposób zaciągania zobowiązań majątkowych. Jeżeli statut nie precyzuje, czy wystarczy podpis prezesa, czy potrzebne są dwie osoby, bank i wynajmujący będą się o to spierać przy każdej umowie. Drugi: zapis o składkach. Bez niego trudno wyegzekwować składkę i trudno ją zaksięgować. Trzeci: cele sformułowane na tyle szeroko, żeby objąć sport, rekreację i działania profilaktyczne, bo konkursy dotacyjne bywają ogłaszane w różnych kategoriach i statut musi je obejmować.

Jeżeli planujesz w przyszłości odpłatną działalność pożytku publicznego, zapisz ją w statucie od razu, z wyodrębnieniem od działalności nieodpłatnej. Dopisywanie jej później oznacza zebranie, uchwałę i zgłoszenie zmiany.

Co zrobić w pierwszym miesiącu po rejestracji?

Wpis to początek, nie koniec. Lista zadań, które trzeba zamknąć, zanim klub zacznie przyjmować pieniądze.

O uproszczonej ewidencji przychodów i kosztów warto wiedzieć więcej, bo to realna oszczędność dla małej organizacji. Od 1 stycznia 2026 roku limit przychodów uprawniający do jej prowadzenia wynosi 1 000 000 złotych za rok poprzedni. Warunki dodatkowe: klub nie prowadzi działalności gospodarczej i nie ma statusu organizacji pożytku publicznego. Decyzję podejmuje organ zatwierdzający sprawozdanie finansowe, zwykle walne zebranie, a zawiadomienie do urzędu skarbowego dla nowo powstałej organizacji składa się w ciągu 90 dni od jej powstania. Spóźnienie oznacza pełne księgi rachunkowe przez cały rok.

Niezależnie od wybranej formy ewidencji klub składa roczne zeznanie CIT-8, nawet jeśli nie prowadził żadnej działalności i nie miał przychodów. To jest obowiązek, o którym świeżo zarejestrowane kluby zapominają najczęściej.

Skąd sekcja bierze pieniądze?

Źródła finansowania układają się w cztery poziomy, od najłatwiejszego do najtrudniejszego.

Składki członkowskie. Dostępne dla każdej formy, bez dodatkowych warunków, pod warunkiem że statut określa sposób ich ustanawiania. Składka nie jest zapłatą za usługę, tylko świadczeniem członkowskim, i tak trzeba ją traktować w dokumentach.

Odpłatna działalność pożytku publicznego. To rozwiązanie dla sytuacji, w której za zajęcia pobiera się opłatę, ale klub nie chce wchodzić w działalność gospodarczą. Granica jest ustawowa i jasna: opłata nie może przekraczać kosztu świadczenia, a przeciętne miesięczne wynagrodzenie osoby zatrudnionej przy tej działalności nie może przekroczyć trzykrotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw, co na 2026 rok daje 26 804,94 złotych. Przekroczenie któregokolwiek z tych progów oznacza, że działalność staje się gospodarcza i klub ma 30 dni na wpis do rejestru przedsiębiorców.

Dotacja celowa z samorządu. Artykuł 28 ustawy o sporcie pozwala klubowi działającemu na obszarze danej jednostki samorządu terytorialnego i niedziałającemu w celu osiągnięcia zysku otrzymać dotację celową z budżetu tej jednostki. Warunek jest jeden, ale twardy: musi istnieć uchwała organu stanowiącego, czyli rady gminy, miasta lub powiatu, określająca warunki i tryb finansowania. Dotacja może pokryć realizację programu szkolenia sportowego, zakup sprzętu, koszty organizowania zawodów lub uczestnictwa w nich, koszty korzystania z obiektów oraz stypendia sportowe i wynagrodzenie kadry szkoleniowej. Zanim napiszesz wniosek, sprawdź w biuletynie informacji publicznej swojej gminy, czy taka uchwała w ogóle obowiązuje. Bez niej nie ma do czego aplikować.

1,5 procent podatku. Najdalej położone źródło, bo wymaga statusu organizacji pożytku publicznego, a ten przysługuje organizacji prowadzącej nieprzerwaną działalność w sferze pożytku publicznego przez co najmniej dwa lata. Do tego dochodzą wymogi dotyczące organu kontroli wewnętrznej, zakazu transakcji z osobami powiązanymi i przeznaczania nadwyżki na cele statutowe. Wykaz organizacji uprawnionych do otrzymania 1,5 procent zamyka się 30 listopada, więc wpis dokonany w grudniu oznacza stracony rok. Po uzyskaniu statusu dochodzą obowiązki: sprawozdanie merytoryczne i finansowe do 15 lipca za rok poprzedni.

Czego prawo wymaga przy pracy z dziećmi?

To jest ten obszar, w którym nowe kluby popełniają najwięcej błędów, bo obowiązki nie wynikają z ustawy o sporcie i łatwo je przeoczyć. Źródłem jest ustawa z 13 maja 2016 roku o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich, w kształcie nadanym nowelizacją, która weszła w życie 15 lutego 2024 roku.

Obowiązki dzielą się na dwie grupy.

Weryfikacja każdej osoby dopuszczanej do pracy z małoletnimi. Przed dopuszczeniem instruktora, asystenta, kierownika obozu czy wolontariusza klub sprawdza go w Rejestrze Sprawców Przestępstw na Tle Seksualnym i odbiera od niego zaświadczenie z Krajowego Rejestru Karnego. Nie ma tu znaczenia forma współpracy: dotyczy to umowy o pracę, zlecenia i współpracy nieodpłatnej. Wydruk z weryfikacji przechowuje się w dokumentacji. Za niedopełnienie obowiązku sprawdzenia ustawa przewiduje karę aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny nie niższej niż 1000 złotych.

Standardy ochrony małoletnich. Każdy organizator działalności sportowej ma obowiązek wprowadzić wewnętrzny dokument określający zasady bezpiecznych relacji między małoletnim a personelem, zachowania niedozwolone, procedurę interwencji przy podejrzeniu krzywdzenia, zasady zawiadamiania organów, osoby odpowiedzialne za przyjmowanie zgłoszeń oraz sposób udostępnienia standardów rodzicom i dzieciom. Termin wdrożenia upłynął 15 sierpnia 2024 roku. Standardy podlegają ocenie co najmniej raz na dwa lata, a wnioski z oceny trzeba udokumentować pisemnie. Za brak wdrożenia grozi przy pierwszym naruszeniu nagana albo grzywna do 250 złotych, a przy ponownym grzywna nie niższa niż 1000 złotych.

Kluczowe jest słowo "organizator". Nie chodzi o to, czy klub jest duży, czy ma status OPP, ani czy pobiera opłaty. Jeżeli prowadzisz zajęcia dla małoletnich, obowiązek jest twój. Sekcja działająca w ramach istniejącego klubu korzysta ze standardów tego klubu, co jest kolejnym argumentem za tym, żeby pierwszy sezon przepracować pod cudzym szyldem.

Kadra, obiekt i ubezpieczenie: co mieć przed pierwszą grupą?

Kadra. Państwowy tryb nadawania uprawnień instruktora i trenera sportu zniesiono w 2013 roku, więc nie ma dziś legitymacji ministerialnej, którą można by okazać. Tam, gdzie stosuje się artykuł 41 ustawy o sporcie, warunki są cztery: ukończone 18 lat, co najmniej wykształcenie średnie, wiedza i umiejętności niezbędne do wykonywania zadań oraz brak skazania za wskazane przestępstwa umyślne. Szerzej o tym, kto dziś wydaje uprawnienia i co jest warte dokument z kursu, piszemy w tekstach Instruktor a trener: uprawnienia i zakres pracy oraz Jak wygląda egzamin instruktorski.

Obiekt. Umowa najmu sali podpisywana jest przez klub, więc musi powstać po wpisie do ewidencji. Wynajmujący, zwłaszcza szkoła lub miejski ośrodek sportu, zwykle żąda trzech rzeczy: wypisu z ewidencji, polisy odpowiedzialności cywilnej i wskazania osoby odpowiedzialnej za grupę. Warto przygotować ten komplet zanim pójdziesz rozmawiać o terminach, bo sale rozchodzą się we wrześniu, a nie w listopadzie.

Ubezpieczenie. Tu trzeba rozdzielić dwie rzeczy. Obowiązkowe ubezpieczenie od następstw nieszczęśliwych wypadków, o którym mówi artykuł 38 ustawy o sporcie, dotyczy zawodnika uczestniczącego we współzawodnictwie organizowanym przez polski związek sportowy oraz zawodnika kadry narodowej, a obowiązek spoczywa na klubie będącym członkiem polskiego związku sportowego. Jeżeli twoja sekcja nie zgłasza zawodników do takiego współzawodnictwa, ten konkretny przepis jej nie dotyczy. Nie znaczy to, że ubezpieczenia nie potrzeba: polisa odpowiedzialności cywilnej klubu i prowadzącego to warunek stawiany przez wynajmujących i pierwsza rzecz, o którą zapyta rodzic po urazie na macie.

Dokumentacja grupy. Deklaracje członkowskie albo zgody rodziców, oświadczenia o stanie zdrowia, lista obecności, klauzula informacyjna RODO i regulamin zajęć. To są cztery kartki, które po wypadku decydują o tym, czy klub rozmawia z ubezpieczycielem, czy z prawnikiem rodziny.

Ile naprawdę kosztuje start?

Koszty rejestracyjne są niskie i to nie one są barierą. Poniżej zestawienie opłat urzędowych, czyli tych, które da się podać z przepisów. Koszty najmu sali, sprzętu i wynagrodzenia kadry są lokalne i zmienne, więc podajemy tylko to, co jest weryfikowalne.

Prawdziwy koszt startu to czas i praca nieodpłatna przez pierwsze kilka miesięcy. Składki z grupy, która dopiero się buduje, nie pokrywają wynajmu sali od pierwszego miesiąca, a instruktor prowadzący nową sekcję zwykle przez jakiś czas pracuje za mniej niż stawkę rynkową. Rachunek, który to opisuje, rozbieramy w tekście Ile zarabia instruktor sportów walki.

Czego własny klub NIE daje

Rejestracja rozwiązuje problemy formalne i żadnych innych. Warto wiedzieć, czego po niej nie będzie.

• Nie daje dostępu do sali. Wpis do ewidencji nie tworzy żadnego uprawnienia do korzystania z obiektów gminnych. O termin konkurujesz z klubami, które są tam od dziesięciu lat.
• Nie daje pieniędzy z gminy. Dotacja celowa wymaga uchwały rady, ogłoszonego naboru, złożonej oferty i rozliczenia. Sam status klubu nie uruchamia żadnej wypłaty.
• Nie daje prawa do 1,5 procent podatku. To osobny status, osobne postępowanie i minimum dwa lata działalności.
• Nie daje uprawnień instruktorskich. Klub nie nadaje swoim trenerom kwalifikacji. Kwalifikacje są kwestią kursu i dokumentu, który klub tylko weryfikuje.
• Nie daje licencji zawodniczych ani prawa startu w zawodach. O tym decyduje właściwa federacja lub związek, według własnych regulaminów.
• Nie zdejmuje odpowiedzialności z prowadzącego. Osobowość prawna chroni majątek osobisty członków, ale nie zwalnia instruktora z odpowiedzialności za dobór ćwiczeń, dobór par i nadzór nad grupą.
• Nie zastępuje frekwencji. Klub bez ludzi na macie to komplet dokumentów i obowiązek złożenia CIT-8.

Od czego zacząć w tym tygodniu

• Policz realnie, ile osób przyjdzie na pierwszy trening i ile zostanie po trzech miesiącach. Ta liczba decyduje o wszystkim innym.
• Zadzwoń do istniejącego klubu i zapytaj o otwarcie sekcji pod jego szyldem. Ustal podział składki i zakres odpowiedzialności na piśmie.
• Sprawdź w biuletynie informacji publicznej swojej gminy, czy obowiązuje uchwała o warunkach i trybie finansowania sportu. Jeśli nie ma, dotacji celowej nie będzie.
• Zapytaj w starostwie albo urzędzie miasta o wzór wniosku o wpis do ewidencji klubów sportowych i o wymagane załączniki.
• Zbierz siedem osób gotowych podpisać listę założycieli. To zwykle trwa dłużej niż napisanie statutu.
• Przygotuj komplet dokumentów dla grupy: deklaracje, zgody rodziców, oświadczenia zdrowotne, klauzulę RODO, regulamin zajęć.
• Jeśli zajęcia obejmą małoletnich, przygotuj standardy ochrony małoletnich i procedurę weryfikacji kadry w rejestrach, zanim wejdzie pierwsza grupa.

Najczęstsze pytania

Stowarzyszenie BESTIOS, organizacja pożytku publicznego z Białegostoku, działa od 2011 roku. Prowadzimy sekcje MMA, BJJ, boksu i Systemy w dwóch salach w Białymstoku oraz szkolimy instruktorów i trenerów sportu.

Nadzór merytoryczny nad częścią psychologiczną programów szkoleniowych sprawuje Marek Porycki, psycholog, mediator i biegły sądowy, prezes zarządu stowarzyszenia.

« Wróć do szkoleń